Türk hukukunda evlat edinme şartları, Türk Medeni Kanunu’nun 305 ilâ 320. maddeleri arasında düzenlenmiştir. Küçüğün evlat edinilebilmesi için kural olarak evlat edinenin küçüğün bakımını ve eğitimini en az bir yıl süreyle fiilen üstlenmiş olması ve taraflar arasında en az on sekiz yaş fark bulunması gerekir. Kanunda öngörülen rızaların alınması da evlat edinme şartları arasındadır. Evlatlık ilişkisi ancak aile mahkemesi kararıyla kurulur; kararın temel ölçütü ise çocuğun üstün yararıdır.
Uygulamada evlat edinme dosyası iki ayrı aşamadan oluşur. İlk aşama Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı nezdinde yürüyen idari süreçtir; ikinci aşama ise aile mahkemesinde görülen yargısal süreçtir. Bu yazıda küçüklerin ve erginlerin evlat edinilmesine ilişkin evlat edinme şartları, başvuru usulü, istenen belgeler ile evlatlık ilişkisinin hukuki sonuçları ve kaldırılması incelenmektedir. Apilex, rızanın aranmaması veya evlatlık ilişkisinin kaldırılması gibi tartışmalı konularda ilgili Yargıtay kararlarına hızla ulaşmanızı sağlar. Dosyanın somut olgularına göre dava dilekçesinin ilk taslağını hazırlama aşamasında da size destek olabilir.
Evlat Edinme Nedir?
Evlat edinme, aralarında doğal soybağı bulunmayan iki kişi arasında mahkeme kararıyla hukuki bir ana/baba ile çocuk ilişkisi kurulmasıdır. Türk hukuku bu ilişkiyi “evlatlık” olarak adlandırır ve evlatlığın kendi ailesiyle bağını tamamen koparmaz. Evlatlık, biyolojik ailesindeki mirasçılık sıfatını korurken evlat edinene de mirasçı olur.
Kanun, evlat edinmeyi evlat edinilenin yaşına göre iki ayrı rejime bağlamıştır. Küçüklerin evlat edinilmesinde koruma amacı ön plandadır ve evlat edinme şartları daha sıkıdır. Erginlerin evlat edinilmesi ise istisnai bir imkân olarak düzenlenmiş; bu alanda evlat edinme şartları belirli hâllerle sınırlandırılmıştır.
Evlat edinme şartları emredici niteliktedir. Tarafların anlaşması ya da noter senedi gibi yollarla evlatlık ilişkisi kurulamaz; her durumda mahkemenin karar vermesi gerekir. Küçüklerin evlat edinilmesinde aracılık da ancak yetkili kurumlar eliyle yapılabilir.
Küçüklerin Evlat Edinilmesinin Şartları
Küçüklerin evlat edinilmesine ilişkin evlat edinme şartları kümülatif olarak aranır. Evlat edinme şartlarından birinin eksik olması, ileride evlatlık ilişkisinin kaldırılması davasına konu olabilir. Aşağıdaki tablo temel şartları bir arada göstermektedir:
| Şart | İçerik |
| Bakım ve eğitim | Küçüğün bakım ve eğitiminin en az bir yıl evlat edinen tarafından üstlenilmiş olması |
| Yarar ölçütü | Evlat edinmenin küçüğün yararına olması |
| Diğer çocuklar | Evlat edinenin diğer çocuklarının yararının hakkaniyete aykırı zedelenmemesi |
| Yaş farkı | Evlat edinilenin evlat edinenden en az 18 yaş küçük olması |
| Evlat edinenin yaşı | Tek başına 30 yaş; eşlerde 5 yıllık evlilik veya her ikisinin 30 yaşı |
| Rıza | Ayırt etme gücüne sahip küçüğün ve kural olarak ana babanın rızası |
Bir Yıl Süreyle Bakım ve Eğitim Şartı
TMK m. 305 uyarınca küçüğün evlat edinilebilmesi, bakım ve eğitiminin bir yıl süreyle evlat edinen tarafından üstlenilmiş olmasına bağlıdır. Bu süre, mahkemenin evlat edinen ile çocuk arasındaki ilişkiyi somut olarak değerlendirebilmesi için öngörülmüş bir deneme dönemidir. Bakanlık eliyle yürütülen evlat edinmelerde çocuk, mahkeme kararından önce bu amaçla aileye teslim edilir.
Aynı hüküm, evlat edinmenin küçüğün yararına olmasını ve evlat edinenin diğer çocuklarının yararlarını hakkaniyete aykırı biçimde zedelememesini de şart koşar. Bu nedenle mahkeme yalnızca evlat edinenin durumunu değil, ailedeki diğer çocukların konumunu da inceler. Bir yıllık sürenin dolmuş olması tek başına olumlu karar için yeterli sayılmamalıdır. Bakım süresi, evlat edinme şartları içinde uygulamada en uzun zaman alan unsurdur.
Evlat Edinenin Yaş Şartı
Evlat edinme şartları arasında en sık sorulan konu yaştır. Evlat edinme yaş şartı iki yönlüdür. Birincisi evlat edinenin kendi yaşına ilişkindir. Tek başına evlat edinecek kişinin otuz yaşını doldurmuş olması gerekir. Eşlerin birlikte evlat edinmesinde ise en az beş yıldır evli olmak ya da her iki eşin otuz yaşını doldurmuş olması aranır.
İkinci yön taraflar arasındaki yaş farkıdır. TMK m. 308 uyarınca evlat edinilen, evlat edinenden en az on sekiz yaş küçük olmalıdır. Kanun bir üst yaş sınırı öngörmez; ancak Bakanlık değerlendirmesinde ve mahkeme incelemesinde evlat edinenin yaşının çocuğun uzun vadeli bakımıyla uyumu dikkate alınabilir.
Uygulama notu: Müvekkilinizin başvuru tarihindeki yaşını ve evlilik süresini dosyanın ilk sayfasına not edin. Eşlerden biri otuz yaşını doldurmamış ve evlilik beş yılı bulmamışsa, birlikte evlat edinme şartı henüz oluşmamıştır. Bu durumda başvurunun zamanlamasını müvekkille birlikte planlamak, gereksiz bir ret kararını önler.
Çocuğun ve Ana Babanın Rızası
Rıza, evlat edinme şartları içinde mahkemenin en titiz incelediği konudur. Ayırt etme gücüne sahip küçük, ancak kendi rızasıyla evlat edinilebilir. Vesayet altındaki küçüğün evlat edinilmesi ise ayrıca vesayet makamlarının iznine bağlıdır. Ayırt etme gücünün varlığı yaşla değil, çocuğun somut olgunluğuyla değerlendirilir.
Kural olarak küçüğün ana ve babasının rızası da gerekir. Rıza, ana ve babanın yerleşim yerindeki ya da bulundukları yerdeki mahkemeye sözlü veya yazılı olarak bildirilir ve tutanağa geçirilir. Rıza, çocuğun doğumundan itibaren altı hafta geçmeden verilemez; verildikten sonra da tutanak tarihinden itibaren altı hafta içinde geri alınabilir.
Kanun bazı hâllerde ana babanın rızasının aranmayacağını kabul eder. Ana veya babadan birinin kim olduğu ya da uzun süreden beri nerede oturduğu bilinmiyorsa rızası aranmaz. Ayırt etme gücünden sürekli olarak yoksun olan ebeveyn bakımından da rıza şartı uygulanmaz. Küçükle gereği gibi ilgilenmeyen ana veya baba bakımından da durum aynıdır. Rızanın aranmamasına mahkeme karar verir.
Evli Çiftlerin Birlikte Evlat Edinmesi
Kanun, evli kişilerin kural olarak ancak birlikte evlat edinebileceğini kabul eder. Bunun için eşlerin en az beş yıldır evli olması ya da her ikisinin otuz yaşını doldurmuş olması gerekir. Bu iki şart seçimlik olup birinin gerçekleşmesi yeterlidir; diğer evlat edinme şartları ise her durumda ayrıca aranır.
Birlikte evlat edinmede çocuk, her iki eşin ortak evlatlığı olur ve velayet eşlere birlikte geçer. Bakanlık sürecinde eşler birlikte değerlendirilir; sosyal inceleme her iki eşin çocuğa yaklaşımını ve evlilik ilişkisinin istikrarını kapsar. Eşlerden birinin isteksizliği, dosyanın ilk aşamada olumsuz sonuçlanmasına yol açabilir.
Evli bir kişinin tek başına evlat edinmesi istisnaidir. Otuz yaşını doldurmuş eş, birlikte evlat edinmenin aşağıdaki sebeplerle imkânsız hâle geldiği durumlarda tek başına evlat edinebilir:
- Diğer eşin ayırt etme gücünden sürekli olarak yoksun olması
- Diğer eşin iki yıldan fazla süredir nerede olduğunun bilinmemesi
- Eşlerin mahkeme kararıyla iki yıldan fazla süredir ayrı yaşaması
Bekar Kişiler Evlat Edinebilir mi?
Evet. Otuz yaşını doldurmuş ve evli olmayan kişi tek başına evlat edinebilir. Kanun bu konuda cinsiyet ayrımı yapmaz; bekar kadın da bekar erkek de aynı evlat edinme şartları çerçevesinde başvurabilir.
Bekar başvurularda evlat edinme şartları değişmese de uygulamada bu başvuruların değerlendirilmesinde çocuğun bakımına destek olacak sosyal çevre ile çalışma düzeni daha ayrıntılı incelenmektedir. Bakanlık eşleştirme yaparken çocuğun ihtiyaçlarını esas aldığından bekar başvuru sahiplerinin bekleme süresinin uzayabileceği göz önünde tutulmalıdır.
Eşin Çocuğunun Evlat Edinilmesi
Eşin çocuğunu evlat edinme, uygulamada en sık karşılaşılan evlat edinme türlerinden biridir. Bu türde evlat edinme şartları hafifletilmiştir: evlat edinecek eşin diğer eşle en az iki yıldır evli olması ya da otuz yaşını doldurmuş olması yeterlidir. Bu dosyalarda çocuk zaten evlat edinenle birlikte yaşadığından bir yıllık bakım şartı çoğunlukla kendiliğinden gerçekleşmiş olur.
Bu dosyalarda evlat edinme şartları bakımından asıl tartışma, çocuğun diğer biyolojik ebeveyninin rızasında yoğunlaşır. Önceki evlilikten olan çocuğun boşanmış babası ya da annesi kural olarak rıza vermelidir. Rıza verilmiyorsa, ebeveynin çocukla gereği gibi ilgilenmediği ileri sürülerek rızanın aranmamasına karar verilmesi talep edilebilir. Mahkeme bu talebi değerlendirirken kişisel ilişkinin fiilen kurulup kurulmadığını ve nafaka yükümlülüğünün yerine getirilip getirilmediğini dikkate alabilir.
Eşin çocuğunun evlat edinilmesi, önceki boşanma davası sonucunda kurulan velayet ve kişisel ilişki düzenini doğrudan etkiler. Evlat edinme kararıyla birlikte diğer biyolojik ebeveynin velayetten doğan hakları sona erer. Bu sonucun müvekkile ve mümkünse diğer ebeveyne açıkça anlatılması, ileride çıkabilecek uyuşmazlıkları azaltır.
Erginlerin ve Kısıtlıların Evlat Edinilmesi
Ergin evlat edinme, Türk hukukunda sınırlı hâllerde mümkündür ve evlat edinme şartları küçüklere göre farklıdır. Evlat edinenin altsoyu varsa bunların açık muvafakati alınmalıdır. Ayrıca aşağıdaki hâllerden birinin bulunması gerekir:
- Evlat edinilenin bedensel veya zihinsel engeli nedeniyle sürekli yardıma muhtaç olması ve evlat edinen tarafından en az beş yıldır bakılıp gözetilmesi
- Evlat edinilenin küçüklüğü sırasında evlat edinen tarafından en az beş yıl bakılıp eğitilmiş olması
- Diğer haklı sebeplerin bulunması ve evlat edinilenin en az beş yıldır evlat edinenle aile hâlinde birlikte yaşaması
Evli bir erginin evlat edinilebilmesi için eşinin rızası da gerekir. Bunların dışında küçüklerin evlat edinilmesine ilişkin hükümler kıyasen uygulanır. Kısıtlıların evlat edinilmesinde ise vesayet makamlarının izni ayrıca aranır.
Ergin evlat edinme, uygulamada çoğu zaman miras planlaması amacıyla gündeme gelir. Mahkemeler bu tür taleplerde evlat edinme şartlarını, özellikle beş yıllık birlikte yaşama ve haklı sebep unsurlarını titizlikle incelemektedir. Yalnızca mirasçı atamak amacı taşıyan başvurularda miras sözleşmesi gibi alternatif yolların değerlendirilmesi daha uygun olabilir.
Evlat Edinme Başvurusu Nasıl Yapılır?
Kurum bakımındaki bir çocuğu evlat edinmek isteyenler için evlat edinme başvurusu Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı üzerinden başlar. Eşin çocuğu ya da ergin evlat edinmede ise doğrudan aile mahkemesine dava açılması mümkündür. Hangi yolun izleneceği, evlat edinme şartlarının hangi rejime tabi olduğuna göre belirlenir. Başvurudan önce evlat edinme şartlarının taşınıp taşınmadığının kontrol edilmesi zaman kaybını önler.
Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğüne Başvuru
Evlat edinme ön başvurusu e-Devlet üzerinden ya da yerleşim yerindeki il müdürlüğüne şahsen yapılabilir. İlk başvuruda belge istenmez; başvuru sahipleri meslek elemanıyla görüşerek ilk başvuru formunu doldurur. Bu aşama uygulamada kısa sürede tamamlanır.
İlk başvurunun ardından başvuru sahiplerinden belgeler istenir ve sosyal inceleme süreci başlar. Evlat edinme şartlarını taşıyan ve uygunluk değerlendirmesi olumlu sonuçlanan aileler, çocuğun ihtiyaçlarına göre yapılan eşleştirme için beklemeye alınır. Eşleştirme yapıldığında çocuk, bir yıllık bakım süresini tamamlamak üzere aileye teslim edilir.
Gerekli Belgeler ve Sosyal İnceleme Raporu
Bakanlığın il müdürlükleri tarafından yayımlanan hizmet standartlarına göre evlat edinme belgeleri genellikle şunlardır:
- T.C. kimlik numarası beyanı
- Evlat edinecek kişilerin ve birlikte yaşadıkları aile bireylerinin adli sicil kayıtları
- Gelir ve sosyal güvenlik durumunu gösteren belgeler
- Öğrenim durumunu gösteren belge
- Engel, bulaşıcı veya süreğen hastalık ve bağımlılık bulunmadığını gösteren sağlık kurulu raporu
- Başvuru sahiplerinin kendi el yazılarıyla yazdıkları özgeçmişler
- Aile fotoğrafları
- Türkiye’de yaşayan yabancılar için oturma izni ve ilgili ülke belgeleri
Belgelerin tamamlanmasının ardından meslek elemanları ev ziyaretleri ve görüşmeler yaparak sosyal inceleme raporu hazırlar. Rapor, başvuru sahiplerinin çocuk yetiştirme kapasitesini ve evlat edinme motivasyonunu değerlendirir. Hizmet standartlarında bu sürecin altı ay içinde tamamlanacağı, yoğun dönemlerde bir defaya mahsus altı ay uzatılabileceği belirtilmektedir.
Sosyal inceleme raporunun içeriği mahkeme aşamasında da belirleyicidir. Velayet uyuşmazlıklarında olduğu gibi evlat edinme dosyalarında da hâkim, uzman raporlarına büyük ölçüde dayanır. Raporların nasıl değerlendirildiğine ilişkin yaklaşım için SİR raporu yazımıza da bakabilirsiniz.
Uygulama notu: Sağlık kurulu raporu ve adli sicil kaydı gibi belgelerin geçerlilik sürelerini takip edin. Eşleştirme beklemesi uzadığında belgelerin yenilenmesi istenebilir; dosyada her belgenin alındığı tarihi gösteren basit bir çizelge tutmak, yenileme taleplerine hızlı cevap vermenizi sağlar.
Mahkeme Aşaması ve Karar
Evlat edinme davası, evlat edinenin yerleşim yerindeki aile mahkemesinde görülür; aile mahkemesi bulunmayan yerlerde bu görevi asliye hukuk mahkemesi yürütür. Evlat edinme kararı çekişmesiz yargı işi niteliğindedir. Hâkim, evlat edinme şartlarının gerçekleşip gerçekleşmediğini resen araştırır.
Mahkeme, evlat edinenin kişiliğini, sağlığını, ekonomik durumunu ve eğitim yeteneğini kapsamlı biçimde inceler; gerektiğinde uzman görüşüne başvurur. Bakanlık eliyle yürütülen dosyalarda il müdürlüğünün raporu ve bir yıllık bakım dönemine ilişkin izleme raporları dosyaya eklenir. Bu raporlar, evlat edinme şartlarının fiilen gerçekleştiğini gösteren başlıca delillerdir. Karar kesinleştikten sonra nüfus kütüğüne tescil edilir.
Evlat edinme talebinden sonra evlat edinenin ölmesi veya ayırt etme gücünü kaybetmesi, diğer şartların varlığına etki etmiyorsa evlat edinmeye engel olmaz. Bu düzenleme, uzun süren dosyalarda çocuğun aleyhine bir sonuç doğmasını önlemeyi amaçlar.
Evlat Edinme Süreci Ne Kadar Sürer?
Evlat edinme süresi ne kadar sorusuna kesin bir cevap vermek mümkün değildir. İdari aşamada belgelerin tamamlanması ve sosyal inceleme için hizmet standartlarında altı ay öngörülmektedir. Bunu eşleştirme beklemesi izler; ardından bir yıllık bakım dönemi ile mahkeme süreci gelir.
En belirsiz kısım eşleştirme beklemesidir. Bakanlık, başvuru tarihine göre bir sıra izlemek yerine çocuğun ihtiyacına en uygun aileyi belirlemeyi esas alır. Belirli bir yaş grubuna ya da sağlık durumuna yönelik tercihler, bekleme süresini belirgin biçimde uzatabilir. Bu nedenle toplam sürecin birkaç yılı bulması olağan karşılanmalıdır.
Eşin çocuğunun ya da bir erginin evlat edinilmesinde Bakanlık aşaması bulunmadığından süreç daha kısadır ve evlat edinme şartları doğrudan mahkemece incelenir. Bu dosyalarda süre büyük ölçüde mahkemenin iş yüküne ve rıza işlemlerinin tamamlanmasına bağlıdır.
Evlat edinme dosyalarında en sık gözlenen tablo, başvuru sahiplerinin süreci hukuki bir işlemden çok bir bekleme listesi olarak algılamasıdır. Oysa evlat edinme şartlarının değerlendirildiği sosyal inceleme sırasında verilen cevaplar, eşleştirmenin hangi çocukla ve ne zaman yapılacağını doğrudan etkiler. Kanaatimiz, bu dosyalarda avukatın rolünün dava dilekçesiyle sınırlı tutulmaması gerektiğidir; başvuru sahiplerini ilk görüşmeden önce sosyal inceleme sürecine hazırlamak, çoğu zaman mahkeme aşamasındaki katkıdan daha belirleyici olmaktadır. Elbette bu, raporun içeriğine müdahale anlamına gelmez; ailenin kendini doğru ve eksiksiz ifade etmesine yardımcı olmayı ifade eder.
Evlat Edinmenin Hukuki Sonuçları Nelerdir?
Evlat edinme şartları tamamlanıp karar kesinleştiğinde taraflar arasında kanunun öngördüğü sonuçlar doğar. Bu sonuçlar TMK m. 314 hükmünde düzenlenmiştir. Türk hukukunda kabul edilen sistem, evlatlığın biyolojik ailesiyle bağını tamamen koparmayan sınırlı etkili bir evlat edinmedir.
Soybağı, Velayet ve Soyadı
Evlat edinme ile ana ve babaya ait hak ve yükümlülükler evlat edinene geçer. Velayet artık evlat edinene aittir; biyolojik ana babanın velayet hakkı sona erer. Bununla birlikte evlatlık ile biyolojik ailesi arasındaki soybağı tamamen ortadan kalkmaz ve evlilik engelleri gibi bazı sonuçlar devam eder.
Küçük evlatlık, evlat edinenin soyadını alır. Evlat edinen isterse mahkeme evlatlığa yeni bir ad da verebilir. Ergin evlatlık ise kendi isteğine bağlı olarak evlat edinenin soyadını alabilir.
Evlat edinmeye ilişkin kayıt ve bilgiler, mahkeme kararı olmadıkça açıklanamaz. Nüfus kaydında evlat edinenlerin adlarının ana baba adı olarak yazılmasına ilişkin kural, Anayasa Mahkemesi’nin 2023 tarihli iptal kararıyla gündeme gelmiştir. Somut dosyada nüfus kaydına ilişkin talepte bulunmadan önce yürürlükteki metnin ayrıca kontrol edilmesi yerinde olur.
Miras Hakkına Etkisi
Evlat edinme sonrası miras bakımından evlatlık ve altsoyu, evlat edinene kan hısımı gibi mirasçı olur. Evlatlık evlat edinenin saklı paylı mirasçısıdır ve ölüme bağlı tasarruflarla bu payı ihlal edilemez. Buna karşılık evlat edinen, evlatlığa mirasçı olmaz.
Evlatlık yalnızca evlat edinene mirasçı olur; evlat edinenin ana babası veya kardeşleri gibi kan hısımlarına mirasçı olmaz. Bu ayrım, özellikle evlat edinenin ana babasından önce öldüğü dosyalarda önem kazanır. Mirasçılığın belgelenmesi için alınacak veraset ilamı evlatlık ilişkisini de gösterir.
Evlatlık, biyolojik ailesindeki mirasçılık sıfatını da korur. Bu nedenle bir evlatlık iki ayrı aileden mirasçı olabilir. Terekenin bölünmesinde ortaya çıkacak sorunlar için miras paylaşımı yazımız yol gösterici olabilir.
Evlat Edinmenin İptali Mümkün müdür?
Kanun “iptal” yerine evlatlık ilişkisinin kaldırılması kavramını kullanır. Evlatlık ilişkisi iki ana sebeple kaldırılabilir. Birincisi, yasal bir sebep olmaksızın gerekli rızanın alınmamış olmasıdır; bu durumda rızası alınması gereken kişi dava açabilir. Ancak ilişkinin kaldırılması küçüğün menfaatini ağır şekilde zedeleyecekse dava kabul edilmez.
İkinci sebep, evlat edinme şartlarına ilişkin diğer esaslı noksanlıklardır. Bu hâllerde Cumhuriyet savcısı ya da ilgisi bulunan herkes dava açabilir. Noksanlık sonradan giderilmişse veya yalnızca usule ilişkinse kaldırma davası kabul edilmez.
Dava, kaldırma sebebinin öğrenilmesinden itibaren bir yıl içinde açılmalıdır. Kanunun ilk metninde bulunan ve evlat edinme işleminden itibaren beş yıllık mutlak süre öngören ibare, Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmiştir. Bu nedenle evlat edinmenin iptali davasında yalnızca öğrenmeden itibaren işleyen bir yıllık süre dikkate alınmalıdır; sürenin başlangıcı ise davacının kaldırma sebebini öğrendiği andır.
Uygulama notu: Kaldırma davası değerlendirilen dosyalarda müvekkilin kaldırma sebebini hangi tarihte ve hangi belgeyle öğrendiğini yazılı olarak tespit edin. Bir yıllık hak düşürücü süre mahkemece resen gözetileceğinden, öğrenme tarihine ilişkin belirsizlik davanın esasına girilmeden reddine yol açabilir.
Evlat Edinme Hakkında Sık Sorulan Sorular
Evlat edinmede sıra beklemek gerekir mi?
Evet, ancak klasik bir sıra sistemi yoktur. Bakanlık, başvuru tarihinden çok çocuğun ihtiyacına en uygun aileyi esas alarak eşleştirme yapar. Bu nedenle evlat edinme sırası, başvuru sahiplerinin tercihlerine göre belirgin biçimde değişebilir.
Evlat edinilen çocuk biyolojik ailesinden miras alır mı?
Evet. Türk hukukunda evlatlık, biyolojik ailesindeki mirasçılık sıfatını korur. Evlatlığın küçük olması hâlinde mirasın reddi gibi işlemler için küçükler adına mirasın reddi kuralları ayrıca dikkate alınmalıdır.
Koruyucu aile olmak evlat edinmeyi kolaylaştırır mı?
Hayır, kendiliğinden kolaylaştırmaz. Koruyucu aile, çocuğun bakımını geçici olarak üstlenir; soybağı ve soyadı değişmez, biyolojik aileyle ilişki çoğunlukla devam eder. Koruyucu ailenin yanındaki çocuğu evlat edinebilmesi için çocuğun evlat edinilebilir statüde olması ve evlat edinme şartlarının ayrıca gerçekleşmesi gerekir.
Evlat edinme davası için avukat zorunlu mu?
Hayır. Evlat edinme talebinde avukatla temsil zorunlu değildir. Ancak özellikle rızanın aranmaması talebi içeren dosyalarda hukuki destek almak süreci güçlendirir.
Yabancı uyruklu çocuk evlat edinilebilir mi?
Evet. Ancak bu durumda Türk Medeni Kanunu’nun yanında milletlerarası özel hukuk kuralları ve Türkiye’nin taraf olduğu uluslararası sözleşmeler de uygulanır. Çocuğun ülkesinin hukukundaki evlat edinme şartlarının ayrıca araştırılması gerekir.
Evlat edinme kararından sonra çocuğun adı değiştirilebilir mi?
Evet. Küçük evlatlık evlat edinenin soyadını alır ve evlat edinen isterse mahkeme yeni bir ad verilmesine karar verebilir. Bu talebin evlat edinme davası sırasında ileri sürülmesi pratik açıdan daha uygundur.
Evlat edinen, evlatlığına mirasçı olur mu?
Hayır. Kanun, evlatlığın ve altsoyunun evlat edinene mirasçı olacağını düzenler; evlat edinenin evlatlığa mirasçı olacağına dair bir hüküm içermez. Evlatlığın mirası, kendi altsoyuna ve biyolojik ailesine ilişkin kurallara göre paylaştırılır.
Evlatlık ilişkisi tarafların anlaşmasıyla sona erdirilebilir mi?
Hayır. Evlatlık ilişkisi mahkeme kararıyla kurulduğu gibi ancak kanunda sayılan sebeplerle açılacak bir davayla kaldırılabilir. Tarafların karşılıklı iradesi tek başına ilişkiyi sona erdirmez.
Evlat edinmek için ev sahibi olmak gerekir mi?
Hayır. Kanunda sayılan evlat edinme şartları arasında böyle bir koşul yoktur. Sosyal incelemede konutun çocuğun yaşamı için uygun olup olmadığı değerlendirilir; mülkiyet durumu tek başına belirleyici değildir.
Evlat edinme kararına karşı kanun yoluna başvurulabilir mi?
Evet. Evlat edinme talebinin reddine ya da kabulüne ilişkin kararlara karşı genel hükümlere göre istinaf yoluna başvurulabilir. Kararın kesinleşmesinden sonra ise yalnızca evlatlık ilişkisinin kaldırılması davası gündeme gelebilir.
Apilex ile Evlat Edinme Dosyalarında Zamanınızı Hukuki Değerlendirmeye Ayırın
Evlat edinme dosyaları, idari süreç ile yargısal süreç arasında gidip gelen ve belge takibi yoğun dosyalardır. Apilex, evlat edinme şartları ve evlatlık ilişkisinin kaldırılması gibi konularda emsal Yargıtay kararlarını taramada, dava dilekçesinin ilk taslağını hazırlamada size yardımcı olabilir. Böylece dosya hazırlığına ayrılan süre azalırken hukuki değerlendirmeye daha fazla zaman kalır.
Evlat edinme şartlarının somut olayda gerçekleşip gerçekleşmediğinin değerlendirilmesi ve müvekkile yönelik stratejinin belirlenmesi ise her zaman avukatın sorumluluğundadır. Apilex’i 3 gün ücretsiz deneyerek bir sonraki aile hukuku dosyanızda araştırma sürecinin ne kadar kısalacağını kendi pratiğiniz üzerinde görebilirsiniz.